دستگاه فتوتراپی نوزاد چیست؟
دستگاه فتوتراپی نوزاد چیست؟ یکی از مشکلات رایج در نوزادان تازه متولد شده زردی پوست و چشم آنهاست که اغلب والدین را دچار استرس و نگرانی میکند. زردی، ایکتر یا هایپر بیلی روبینمی نامهای علمی این عارضه هستند که به دلیل افزایش بیلی روبین خون نوزاد ایجاد میشود.
در بسیاری از بیمارستانها نوزادان تازه متولد شده بلافاصله پس از تولد در دستگاههای مخصوصی نگهداری میشوند تا وقتی که وضعیت زردی و پوست نوزاد به حالت متعادل خود برسد.
بیشتر بخوانید: دلایل گریه نوزاد
زردی نوزادان یکی از مشکلات رایج در میان آنهاست که اغلب پس از گذراندن دوره درمانی کوتاهمدت حل میشود. در این مقاله سعی شده است تا شرحی از عملکرد و نحوه استفاده از دستگاه زردی نوزاد در خانه و تاثیر آن در از بین بردن زردی نوزاد داده شود و موجبات آشنایی مختصر مخاطبان با آن را فراهم کرد، پس تا انتها همراه ما بمانید.
فُتوتراپی نوزادان به معنی تاباندن نور به پوست نوزادانی است که مبتلا به بالا رفتن بیش از اندازهٔ بیلیروبین غیرمستقیم شدهاند. که میتوان با تست بیلیروبین خون از درجهٔ بیلیروبین آگاه شده و آن را کنترل نمود.
بیلیروبین بیش از همه به قسمت آبی طیف نور مرئی در حدود ۴۶۰ نانومتر واکنش نشان میدهد. چراغهایی که نور حدود ۴۶۰ تا ۴۹۰ نانومتر تولید میکنند، مناسب فُتوتراپی هستند.
بهطور معمول، بیلیروبین از راه کونژوگه شدن در کبد با اسید گلوکورونیک دفع میشود. گلوکورونیدهای بیلیروبین که در صفرا قابل حل هستند با صفرا که در روده ترشح میشود، بیلیروبین را از بدن خارج میکند.
در بعضی از نوزادان، نارسایی کونژوگه شدن (که در نوزادان زودرس شدیدتر است)، همراه با افزایش مقدار گلبولهای قرمزی که از بین میروند، باعث میشود که دفع بیلیروبین به خوبی انجام نشود.
عواملی از قبیل واکنش دستگاه ایمنی علیه گلبولهای قرمز خودی (ایزوایمونیزاسیون)، بیماریهای همولیتیک ارثی و خون نشت کرده به بیرون رگهای نوزاد (مثلاً کبودشدگیهای پوست و سفالهماتومها) از یک سو و نقایص ژنتیکی متابولیسم بیلیروبین مانند سندرم شایع ژیلبرت، از سوی دیگر به نارسایی دفع بیلیروبین کونژوگه کمک میکنند.
نور، شکل و ساختمان مولکول بیلیروبین را به نحوی تغییر میدهد که مولکولهای حاصل، میتوانند با وجود نارسایی کونژوگاسیون دفع شوند. عقیدهٔ نادرستی وجود دارد که نور فرابنفش (زیر ۴۰۰ نانومتر) برای فتوتراپی استفاده میشود که اینطور نیست و طیف حدود ۴۶۰ برای این کار استفاده میشود.
اثر نور بر بیلیروبین
هنگامی که مولکول بیلیروبین عادی (۴z,15z-بیلیروبین) تحت تابش نور قرار میگیرد، تبدیل به اشکال ناپایدار مولکول بیلیروبین میشود.
این اشکال حد واسط میتوانند یا با اکسیژن واکنش انجام دهند که محصولاتی بیرنگ با وزن مولکولی پایینتر بسازند که میتواند در ادرار حل و دفع شود یا بازآرایی شوند تا ایزومر ساختمانی بیلیروبین را بسازند که لومیروبین نامیده میشود که میتواند در ادرار یا صفرا حل و دفع گردد.
ممکن است بهجای دو مورد بالا، اشکال حد واسط تبدیل به ایزومرهای فضایی بیلیروبین شوند که در آن حداقل یکی از دو وضعیت Z به وضعیت E تبدیل شدهاست. Z مخفف واژهٔ آلمانی zusammen است که کنارهم معنی میدهد و E مخفف entgegen آلمانی است که یعنی روبهرو.
از این واژهها برای نشان دادن وضعیت اتمها حول پیوند کووالانسی استفاده میشود. عددهای ۴ و ۱۵، محل پیوندهای کووالانسی را نشان میدهند.
در شکل بالا، تنها دو فوتو ایزومر اصلی نشان داده شدهاند. ایجاد ایزومرهای فضایی، سریعتر از ایزومرهای ساختمانی است و برگشتپذیر است و هردو این ایزومرسازیها، از روند ترکیب با اکسیژن (فتواکسیداسیون) سریعتر هستند.
ایزومرهای نوری بیلیروبین، کمتر تمایل به چسبیدن به چربیها دارند و میتوانند در صفرا مستقیماً بدون گلوکورونید دفع شوند.
لومیروبین در ادرار هم دفع میشود. محصولات فتواکسیداسیون بیشتر در ادرار حل میشوند. همین که ایزومرهای فضایی وارد صفرا شوند، خودبهخود تبدیل به بیلیروبین میشوند.
انواع دستگاه فتوتراپی نوزاد
- در فتوتراپی سنتی، یک منبع نورِ غیر فیبر اپتیکی بالای سر نوزاد قرار میگیرد.
- در فتوتراپی فیبراپتیک، نور بهوسیلهٔ کابل یک نوری به یک سطح پتومانند منتقل میشود که میتواند بدور نوزاد پیچیده شود.
- در فتوتراپی چندگانه،بیش از یک منبع نوری به صورت همزمان مورد استفاده قرار میگیرد؛ مثلاً دو واحد یا بیشتر از فُتوتراپی سنتی یا ترکیبی از سنتی و فیبراپتیک
- فتوتراپی سه بعدی یا اینتنسیو
عوامل مؤثر
درست است که در طیف نوری، طول موج ۴۵۹ نانومتر (در قسمت آبی نور مرئی) از همه طول موجها مؤثرتر است، اما با توجه به اینکه هرچه طول موج بزرگتر میشود، نفوذ بیشتری در پوست پیدا میکند، بهترین طول موج از نظر کاربردی در گسترهٔ ۴۶۰ تا ۴۹۰ نانومتر قرار میگیرد.
در نوزادان ترم و نزدیک به ترم، بهجای انکوباتور بهتر است از گهواره استفاده شود چون طلق انکوباتور جلوی تابش کامل را میگیرد و از اینکه منبع نور به حدود ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتری نوزاد برسد جلوگیری میکند. البته لامپهای تنگستنی یا هالوژن را نباید به این اندازه به نوزاد نزدیک کرد.
منبعهای نور فرعی مثل زیرانداز فیبراپتیک نوری، یا لامپهای LED مخصوص یا لامپهای فلورسنت خاص آبی میتوانند زیر نوزاد تابش داشته باشند. اگر نوزاد مجبور است که در انکوباتور تحت تابش قرار بگیرد، شعاعهای نوری باید به صورت مایل به طلق انکوباتور تابانده شوند تا جلوی هدر رفتن نور را در اثر بازتابش را بگیرند.
کارآمدی فتوتراپی به میزان درخشان بودن (برونده انرژی) منبع نوری وابسته است. با یک رادیومتریا اسپکترورادیومتر، میزان درخشانی را به واحد وات بر سانتیمتر مربع یا میکرو وات بر سانتیمتر مربع بر نانومتر (μW/cm2/nm) در یک طول موج معین اندازه میگیرند.
یک منبع نوری سنتی یا استاندارد، باید هنگامی که در فاصلهٔ ۲۰ سانتیمتری بالای سر نوزاد قرار میگیرد، بتواند ۸ تا ۱۰ میکرو وات بر سانتیمتر مربع بر نانومتر در طیف نوری ۴۳۰ تا ۴۹۰ به نوزاد بتاباند، البته دستگاه اندازهگیری باید در سطح نوزاد قرار گیرد. لامپهای فلورسنت آبی مخصوص، میتوانند ۳۰ تا ۴۰ μW/cm2/nm نور به نوزاد بتابانند.
معمولاً لازم نیست پوشک نوزاد را هنگام فتوتراپی در بیاورند، مگر اینکه با وجود فتوتراپی بیلیروبین بالا رود. اگر کنارههای گهواره را با فویل آلومینیومی یا پارچهٔ سفید بپوشانیم، اثر فتوتراپی افزوده میشود. برای آسیب ندیدن شبکیهٔ چشم نوزاد، استفاده از چشمبند الزامی است.
براساس منابع موجود، تفاوت خاصی بین فتوتراپی LED و سنتی وجود ندارد، اما با توجه به اینکه در فتوتراپی LED افزودن مایع دریافتی نوزاد لازم نیست، از نظر کاربردی، فتوتراپی LED راحتتر است.
بیشتر بخوانید: برنامه غذایی کودک
مایعدرمانی همراه
اثبات شدهاست که بیشتر کردن دریافت مایع در نوزاد ترمی که فتوتراپی میشود، نیاز به تعویض خون را کاهش میدهد و طول مدت فتوتراپی را کم میکند. البته این بدین معنی نیست که همهٔ نوزادان تحت فتوتراپی باید به صورت روتین تحت مایعدرمانی قرار گیرند، چوم ممکن است چنین رویکردی شیردهی موفقیتآمیز را دچار اختلال کند.
البته کل مطالعات دال بر نافع بودن مایعدرمانی، پیش از به بازار آمدن فُتوتراپیهای مدرن LED انجام شده بودند، که ممکن است با ادعای فتوتراپی LED مبنی بر لازم نبودن مایعدرمانی همراه دچار خدشه شوند. در مواقعی که نیاز به مایعدرمانی همراه وجود داشته باشد، شیر مادر دوشیده شده، مایع انتخابی است.
مراقبت از نوزاد تحت فتوتراپی
نوزاد را باید به صورت طاقباز فتوتراپی نمود مگر وضعیت بالینی خاصی باعث شود که این کار ممکن نباشد. محیط فتوتراپی نه باید گرم باشد و نه سرد. کافی بودن مایع دریافتی نوزاد را میتوان از راه وزن نمودن نوزاد و تعداد دفعاتی که پوشکش را خیس میکند تخمین زد. چشم نوزاد را باید با چشمبند مناسب از آسیب پرتوهای نور محافظت نمود.
انستیتوی ملی سلامت و تعالی مراقبت انگلستان در سال ۲۰۲۰ آخرین مشاهدات خود را برای دستورالعمل فتوتراپی نوزادان زیر ۲۸ روز انجام داد و به این نتیجه رسید که آخرین تغییراتی که در سال ۲۰۱۶ بر روی شیوهنامه انجام داده بود، مکفی است و نیاز به بازنگری مجدد و دستورالعمل جدید نیست. بر اساس این دستورالعمل مراقبهای زیر در هنگام فتوتراپی ضروری است:
- بررسی اینکه آیا فاکتورهایی در افزایش احتمال ابتلا به هیپربیلیروبینمی قابل توجه پس از تولد وجود دارد یا خیر؟
- معاینهٔ کودک در ۷۲ ساعت اول
- بررسی کودک بهصورت برهنه و در نور روشن و ترجیحاً طبیعی
- بررسی اسکلرا (سفیدی چشم) و لثهها
- ارائهٔ اطلاعات به والدین یا مراقبان در مورد درمان هیپربیلیروبینمی
- اطمینان از اینکه شیر دادن، تغییر پوشک و نوازش نوزاد در حالت نرمال ادامه دارد.
- استفاده از سطح بیلیروبین برای تعیین مدیریت هیپربیلیروبینمی در همهٔ نوزادان
- عدم تصمیمگیری در مورد مدیریت هیپربیلیروبینمی با استفاده از نسبت آلبومین / بیلیروبین
- عدم کم کردن بیلیروبین کونژوگه از بیلیروبین سرم کامل هنگام تصمیمگیری در مورد مدیریت هیپربیلیروبینمی
- اندازهگیری بیلیروبین سرم ۴–۶ ساعت پس از شروع فتوتراپی
- توقف فتوتراپی هنگامی که بیلیروبین سرم به سطح حداقل ۵۰ میکرومول در لیتر زیر آستانهٔ فتوتراپی سقوط کرد
- بررسی میزان بازگشت بیش از حد هیپربیلیروبینمی با یک بار اندازهگیری بیلیروبین سرم، ۱۲–۱۸ ساعت پس از قطع نوردرمانی
- فتوتراپی شدید در صورتی که سطح بیلیروبین سرم بهسرعت در حال افزایش است (بیش از ۸٫۵ میکرومول در لیتر در ساعت)
- فتوتراپی شدید در صورتی که بیلیروبین سرم پس از ۷۲ ساعت یا بیشتر از زمان تولد در سطح ۵۰ میکرومول در لیتر، زیر آستانهٔ تعویض خون است.
- فتوتراپی شدید در صورتی که سطح بیلیروبین نمیتواند به فتوتراپی اولیه پاسخ دهد (یعنی سطح بیلیروبین سرم طی ۶ ساعت پس از شروع فتوتراپی همچنان افزایش مییابد یا کاهش نمییابد)
- عدم تغذیهٔ نوزاد با مایعات اضافی در نوزادانی که از شیر مادر تغذیه میکنند.
ممنوعیت
در موارد انگشتشماری، فتوتراپی منع استفاده دارد. اگر از داروهایی که بیمار را به نور حساس میکنند بهطور همزمان استفاده شود یا تشخیص پورفیری اریتروپوئتیک مادرزادی مطرح باشد یا سابقهٔ خانوادگی پورفیری وجود داشته باشد، فتوتراپی ممنوع است.
تاول زدن شدید و بیقراری زیاد نوزاد زیر فتوتراپی، ممکن است علامت پورفیری مادرزادی باشد.
ممکن است بعضی از نوزادانی که زردی کلستاتیک و هیپربیلیروبینمی مستقیم دارند، به دنبال فتوتراپی دچار سندرم نوزاد برنزه شوند که به تیره شدن خاکستری-قهوهایپوست گفته میشود که علت اصلی آن معلوم نیست اما ممکن است بهعلت تجمع پورفیرین در پوست باشد. این برنزگی گذرا است و با قطع فتوتراپی ناپدید میشود.
باید توجه داشت چون ممکن است بالا بودن بیلیروبین غیرمستقیم، همراه و همزمان با بیلیروبین مستقیم باشد، وجود بیلیروبینمی مستقیم باعث ممنوعیت فتوتراپی نیست و میتوان برای پایین آوردن قسمت غیرمستقیم از آن استفاده نمود.
درمان عارضه زردی نوزاد با دستگاه فتوتراپی
همانطور که گفته شد بسیاری از نوزادان با عارضه زردی به دنیا میآیند که در برخی از آنها بهراحتی قابل حل است. به توصیه پزشکان در نوزادانی که زردی کمی دارند شیردهی مکرر میتواند این مشکل را رفع کند. توجه کنید که از مواد خوراکی دیگر نظیر آب قند یا آب خودداری و تنها از شیر مادر برای حل این مشکل استفاده کنید.
در مواردی که عارضه زردی نوزاد به حد قابل توجهی برسد او را برای مدتی مشخص در دستگاه فتوتراپی قرار میدهند. چنانچه اجاره دستگاه زردی نوزاد در خانه هم پاسخگوی این عارضه نباشد باید نوزاد را در بیمارستان بستری شود تا زیر دستگاه زردی نوزاد بیمارستان قرار گیرد، اگر این راهم موثر نبود خون او را تعویض کرد.
اگر اغلب پزشکان اعتقاد دارند که عارضه زردی نوزاد تا حد خاصی قابل قبول است و بیش از آن باید تحت درمان و رسیدگی قرار بگیرد. بهطور کلی در صورت وجود علائم زیر باید درمان جدی نوزاد شروع شود:
- مقدار بسیار زیاد بیلی روبین در خون نوزاد؛
- وجود زردی زیاد از روز اول تولد؛
- عدم وجود علائم بهبودی پس از دو هفته؛
نحوه استفاده از دستگاه زردی در خانه
اینکه فتوتراپی نوزاد در خانه انجام شود یا در بیمارستان باید توسط متخصص اطفال تشخیص داده شود. از آنجا که این دستگاه به مدیریت و مسئولیت نیاز دارد باید توجه زیادی را به آن معطوف کرد.
در هنگام استفاده از این دستگاه باید تمام پارامترهای مود نظر را به خوبی رعایت و کنترل کنید؛ چراکه کوچک ترین سهل انگاری میتواند زردی نوزاد شما را تشدید کند. برای آشنایی با نحوه استفاده از دستگاه زردی در خانه باید تنظیمات دستگاه را به خوبی بلد باشید که در ادامه با برخی نکات آن آشنا میشوید:
- دستگاه باید دارای برچسب کالیبره تاریخ انقضای لامپ باشد .
- فاصله نوزاد تا لامپ بهطور متوسط بین ۲۵ تا ۵۵ سانتیمتر باشد که موجب سوختگی او نشود.
- دستگاه و محل نگهداری آن از تهویه خوبی برخوردار باشد.
- لامپهای دستگاه تمیز و از هرگونه گرد و خاک یا آلودگی پاک باشند.
- از قرار دادن دستگاه زیر نور مستقیم خورشید یا نزدیک وسایل سرمایشی و گرمایشی خودداری کنید.
- دستگاه را در سطحی صاف و هموار قرار دهید.
- نوزاد را برهنه کنید و فقط ناحیه تناسلی او را با پوشک و چشمها را با چشمبند ببندید.
- دمای اتاقی که دستگاه در آن قرار گرفته است باید بین ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتی گراد باشد.
دستگاه فتوتراپی چگونه عمل می کند؟
در راستای آشنایی با نحوه استفاده از دستگاه زردی در خانه بهتر است بدانید که دستگاه فتوتراپی به دو روش عمل میکند و در بازهای کوتاهمدت بیلی روبین خون نوزاد را کاهش میدهد. این نکته را فراموش نکنید که نور مهتابی یا لامپهای فلورسنت مورد استفاده در منزل هیچ تاثیری بر زردی نوزاد نخواهند داشت. مکانیسم دستگاه در این دو روش بهصورت زیر است:
- یکی از این روشها کاربرد فرآیند اکسیداسیون در دستگاه است که این فرآیند اکسیژن بیشتری را به بیلی روبین موجود در خون اضافه و در نتیجه آن را در آب زیادی حل میکند. اکسیداسیون بیلی روبین خون را به عناصری تبدیل خواهد کرد که بهراحتی و از طریق ادرار یا مدفوع از بدن نوزاد دفع شود. به این ترتیب عارضه زردی نوزاد بدون کوچکترین مشکلی حل میشود.
- دومین مکانیسم این دستگاه تولید نور در طول موجی معین مانند فلورسنت است که بیلی روبین را به دو ماده شیمیایی مهم یعنی لومی روبین و همین طور فتوبیلیروبین تبدیل میکند. این دو مولفه شیمیایی که اتمهای متفاوتی بههمراه دارند جایگاه ایزومرهای دیگر در بیلی روبین را اشغال و کبد نوزاد را راحتتر تجزیه میکنند که در نهایت دفع بیلی روبین تجمع یافته و مضر را بهدنبال دارند.
انواع دستگاه های فتوتراپی و تاثیر هر کدام بر نوزاد
همواره توصیه میکنیم قبل از اجاره تجهیزات پزشکی درباره نوع دستگاه و نحوه عملکرد آن اطلاعات لازم را جمع آوری کنید. بهطور کلی این دستگاهها در دو نوع اصلی به بازار عرضه میشوند و هر کدام عملیات خاص خود را انجام میدهند که آگاهی از این دو نوع در نحوه استفاده از دستگاه زردی در خانه تاثیرگذار است.
در هر دو دستگاه پوست کودک تا حد ممکن باید در معرض نور قرار گیرد که ابتدا بهصورت آزمایشی کودک را در شرایط مور نظر قرار میدهند. هر دو دستگاه زمان استراحت و فعالیت خاص خود را دارند و معمولا پس از دو ساعت فعالیت باید ۱ ساعت خاموش باشند تا در این فاصله شیردهی با تعویض پوشک نوزاد انجام شود.
بیشتر بخوانید: درجه زردی نوزادان
فتوتراپی معمولی
در این نوع درمان تمام بدن نوزاد به جز چشمها و اندام تناسلی با قرارگرفتن زیر نور فلورسنت، دستگاه فتوتراپی ال ای دی یا لامپ هالوژن تحت درمان قرار میگیرد.
فتوتراپی فیبروپتیک
در این روش کودک را روی یک پتوی مخصوص که دارای کابل های فیبروپتیک است قرار میدهند تا نور از طریق این کابلها به پشت کودک تابیده شود.
نکات مهم در خصوص افزایش سرعت بهبودی دستگاه زردی نوزاد
جهت بالا بردن سرعت بهبودی عارضه زردی توسط دستگاههای فتوتراپی سه عامل مهم وجود دارند که به ترتیب زیر با آنها آشنا میشوید:
دوز و میزان فتوتراپی
این عامل یکی از مهمترین پارامترها جهت سرعت بخشی به روند سلامت نوزاد محسوب میشود. دوز فتوتراپی اغلب با شدت نور، طول موج نور، بخشی از بدن که در معرض نور است و همینطور فاصله نوزاد با نور درحال تابش(فاصله استاندارد ۵۵ سانتی متر) در ارتباط است.
اغلب دستگاههای قابل استفاده نور مد نظر را از لامپهای هالوژن، فلورسنت، دیودهای ساطع کننده و همینطور تشکهای مجهز به فیبر نوری به بدن نوزاد منتقل میکنند.
نور آبی
از آنجاکه نور آبی بیشترین تاثیر را در درمان زردی نوزاد دارد، عموما از آن در دستگاههای فتوتراپی استفاده میشود. این نور بهراحتی جذب مولکولهای بیلی روبین میشود و به تجزیه و دفع سریعتر آنها کمک میکند.
لامپ فتوتراپی و دستگاه فتوتراپی ال ای دی
لامپ های فتوتراپی دو مدل می باشند. لامپ های فلورسنت و لامپ های ال ای دی . لامپ های فلورسنت دارای حرارت و گرما بوده و نوزاد به شدت داغ شده و گاها نوزاد می سوزد. ولی لامپ های فتوتراپی ال ای دی نه حرارتی دارد و نه گرما و نه اشعه مضری. پس دستگاه های فتوتراپی ال ای دی بهترین گزینه برای درمان زردی نوزاد شما می باشد.
اپلیکیشن نگهداری کودکان
با پیشرفت تکنولوژی در سال ۲۰۲۴ و افزایش دسترسی به دستگاههای فتوتراپی خانگی، والدین حالا بیش از پیش میتوانند در مراقبتهای بهداشتی نوزاد خود نقش فعالتری ایفا کنند. استفاده از اپلیکیشنهای موبایلی برای رصد میزان بیلی روبین و دستورالعملهای مراقبتی متناسب با سن و وضعیت نوزاد، امکان پیگیری دقیقتر و مداومتری را برای والدین فراهم میآورد.
این اپلیکیشنها که توسط متخصصین اطفال و مهندسین نرمافزار طراحی شدهاند، بهطور خاص برای کمک به والدین در مدیریت زردی نوزادان و انجام درمانهای خانگی بهینه ساخته شدهاند. با بهرهگیری از این فناوریهای نوین، درمان زردی نوزادان نه تنها کارآمدتر میشود بلکه استرس و نگرانی والدین نیز بهطور قابل توجهی کاهش مییابد.
سخن پایانی
دستگاههای درمان زردی نوزاد بهعنوان روشهای نور درمانی بهترین راهکار جهت بهبودی سریعتر زردی نوزادان محسوب میشوند. دستگاه فتوتراپی طی فرآیندهای خاص خود به کاهش بیلی روبین موجود در خون نوزاد میپردازد و با تبدیل این ماده به عناصر جزئیتر آنها را از طریق ادرار و مدفوع نوزاد دفع میکند.
اغلب نوزادانی که به دنیا میآیند با تشخیص پزشک حدود دو هفته به دستگاه منتقل میشوند و در صورت عدم بهبودی باید بستری و خون آنها تعویض شود. ممکن است نگهداری از نوزاد در خانه صورت گیرد که باید قبل از هر چیز نحوه استفاده از دستگاه زردی در خانه را آموزش دید.دستگاههای فتوتراپی از اثرات منفی بسیار کمی برخوردارند و بهترین و منطقیترین روش درمان زردی شناخته میشوند.
سوالات متداول:
آیا استفاده از دستگاه فتوتراپی در خانه برای همه نوزادان با زردی مناسب است؟
خیر، استفاده از دستگاه فتوتراپی در خانه تنها با تجویز پزشک و برای مواردی که زردی نوزاد در حد متوسط باشد مناسب است. در مواردی که سطح بیلی روبین بسیار بالاست یا زردی به سرعت افزایش مییابد، ممکن است نیاز به بستری شدن نوزاد در بیمارستان و انجام فتوتراپی تحت نظارت پزشک باشد.
آیا نور طبیعی خورشید میتواند در درمان زردی نوزادان موثر باشد؟
نور خورشید میتواند تا حدی در کاهش سطح بیلی روبین موثر باشد، اما به دلیل خطرات احتمالی نظیر آفتاب سوختگی و افزایش دمای بدن نوزاد، استفاده از آن باید با احتیاط و تحت نظارت پزشک صورت گیرد. دستگاههای فتوتراپی با تنظیمات دقیق و ایمن، روش توصیه شده برای درمان زردی نوزادان هستند.
دستگاه فتوتراپی نوزاد چیست و چه کاربردی دارد؟
دستگاه فتوتراپی نوزاد یکی از مؤثرترین روشهای درمان غیرتهاجمی زردی نوزاد است که با تابش نور استاندارد، به کاهش بیلیروبین خون کمک میکند و از عوارض زردی جلوگیری مینماید.
چرا زردی نوزاد باید با دستگاه فتوتراپی درمان شود؟
در صورتی که زردی نوزاد از حد طبیعی بالاتر رود، ممکن است به سیستم عصبی آسیب وارد کند. فتوتراپی با کاهش سریع بیلیروبین، از بروز عوارض جدی جلوگیری میکند.
دستگاه فتوتراپی نوزاد چگونه عمل میکند؟
نور مخصوص دستگاه، بیلیروبین تجمعیافته در پوست نوزاد را به شکل محلول در آب تبدیل میکند تا از طریق ادرار و مدفوع دفع شود.
آیا دستگاه فتوتراپی خانگی برای درمان زردی مؤثر است؟
بله، دستگاههای فتوتراپی خانگی استاندارد، از نظر اثر درمانی کاملاً مشابه نمونههای بیمارستانی هستند و در صورت استفاده صحیح، نتایج بسیار خوبی دارند.
استفاده از دستگاه فتوتراپی در منزل چه مزایایی دارد؟
درمان در منزل باعث کاهش استرس نوزاد، آرامش والدین، حذف هزینههای بستری و جلوگیری از تماس با محیطهای درمانی شلوغ میشود.
چند ساعت در روز باید از دستگاه فتوتراپی استفاده کرد؟
مدت زمان استفاده بسته به شدت زردی و نظر پزشک متفاوت است، اما معمولاً بین ۱۸ تا ۲۴ ساعت در شبانهروز توصیه میشود.
آیا دستگاه فتوتراپی برای نوزاد ضرر دارد؟
خیر، اگر دستگاه استاندارد باشد و اصول ایمنی رعایت شود، فتوتراپی کاملاً بیخطر است و عارضه دائمی برای نوزاد ایجاد نمیکند.
آیا فتوتراپی باعث سوختگی پوست نوزاد میشود؟
خیر، دستگاههای معتبر دارای نور کنترلشده هستند و هیچگونه سوختگی یا آسیب پوستی ایجاد نمیکنند.
آیا در زمان فتوتراپی باید چشم نوزاد پوشانده شود؟
بله، استفاده از محافظ چشم مخصوص نوزاد الزامی است تا از تماس مستقیم نور با چشم جلوگیری شود.
آیا نوزاد هنگام فتوتراپی میتواند شیر مادر بخورد؟
بله، تغذیه با شیر مادر نهتنها مجاز است بلکه باعث تسریع روند کاهش زردی میشود.
چه زمانی نتیجه فتوتراپی قابل مشاهده است؟
در بیشتر نوزادان، کاهش زردی طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول قابل مشاهده است، اما اندازهگیری دقیق فقط با تست بیلیروبین مشخص میشود.
آیا بعد از فتوتراپی نیاز به آزمایش مجدد زردی است؟
بله، برای اطمینان از کاهش بیلیروبین و جلوگیری از بازگشت زردی، انجام تست مجدد توصیه میشود.
کدام نوزادان نیاز فوری به دستگاه فتوتراپی دارند؟
نوزادان نارس، نوزادان با گروه خونی ناسازگار با مادر، یا نوزادانی که زردی آنها بهسرعت افزایش مییابد، نیاز فوری به فتوتراپی دارند.
تفاوت فتوتراپی با نور آفتاب چیست؟
نور آفتاب شدت و طول موج کنترلشده ندارد و قابل اعتماد نیست، اما دستگاه فتوتراپی نور استاندارد و درمانی تولید میکند و بسیار ایمنتر است.
آیا میتوان بدون تجویز پزشک از دستگاه فتوتراپی استفاده کرد؟
خیر، ابتدا باید میزان زردی نوزاد اندازهگیری شود و سپس طبق نظر پزشک یا کارشناس درمان، فتوتراپی انجام گیرد.
اجاره دستگاه فتوتراپی از سایت درمان زردی چه مزایایی دارد؟
ارائه دستگاههای استاندارد، آموزش کامل استفاده، پشتیبانی تخصصی، تحویل سریع و امکان تست زردی در منزل از مهمترین مزایای این خدمات است.
منابع: